NGUỒN MÁY TÍNH - PSU

PSU - nguồn máy tính là gì? Nên lựa nguồn PC như thế nào cho phù hợp

Chúng ta thường ít khi nhắc đến nguồn mà trong khi đó lại không thể hiểu được rằng đây là một trong những linh kiện quan trọng nhất bạn nên đầu tư để chắc chắn rằng máy tính có thể hoạt động ổn định ở thời gian dài và không gây ra những trường hợp huy hữu như cháy nổ hoặc mất điện gây đến hỏng linh kiện. Vậy nên hãy cùng Sicomp tìm hiểu về nguồn máy tính và cách lựa chọn ra sao để có thể sở hữu bộ PC tốt nhất nhé.

Nguồn máy tính là gì? Chức năng của bộ nguồn PC

Đây là cụm từ viết tắt của Power Supply Unit, một thiết bị linh kiện phần cứng mang nhiệm vụ là chuyển đổi dòng điện AC xoay chiều từ ổ cắm trên tường để biến thành loại điện DC một chiều với các mức điện áp khác nhau để cung cấp năng lượng cho linh kiện bên trong máy tính như CPU, Mainboard, Card màn hình và ổ cứng. Tại sao phải làm những điều phức tạp như thế này? Linh kiện máy tính bé xíu hơn không thể sử dụng trực tiếp nguồn điện AC 220V được cung cấp từ dòng điện thông thường. Chúng cần các dòng điện DC ổn định với mức điện áp thấp hơn nhiều như +12V, +5V, và +3.3V. Vậy nên công việc chính của nguồn là làm công việc chuyển đổi và phân phối năng lượng này.

Các vai trò khác của nguồn máy tính

• Bảo vệ và ổn định điện áp: Các bộ nguồn máy tính sẽ làm việc để đảm bảo điện áp và dòng điện được cung cấp cho linh kiện trong máy tính là ổn định và không bị dao động quá mức. Điều này ngăn ngừa sự hỏng hóc và giúp máy tính hoạt động một cách ổn định.
• Bảo vệ quá tải và ngắn mạch: Nguồn máy tính cung cấp bảo vệ cho hệ thống bằng cách tắt nguồn tự động nếu phát hiện vấn đề quá tải hoặc ngắn mạch. Điều này giúp bảo vệ các linh kiện gặp phải những vấn đề lớn hơn.
• Tiết kiệm năng lượng: Nhiều nguồn máy tính cao cấp có khả năng quản lý năng lượng để tối ưu hóa hiệu suất và tiết kiệm điện năng giúp cho giảm tiêu thụ điện và làm mát PC.

Các bước để chọn PSU một cách hợp lý nhất

Sau khi đã hiểu rõ được nguồn máy tính là gì thì chúng ta sẽ đến với bước quan trọng nhất và Sicomp sẽ giải thích chi tiết để bạn có thể từ đó đưa ra lựa chọn phù hợp nhất

Xác định công suất và cách tính nguồn cho PC

Chúng ta cần làm bước này trước bởi vì chọn PSU có công suất quá thấp sẽ khiến máy tính không thể hoạt động hoặc tự tắt đột ngột khi tải nặng, nếu bạn chọn quá cao lại gây lãng phí và tự nhiên phải chi thêm tiền không cần thiết mà trong khi đó lựa chọn phù hợp sẽ giúp có thêm ngân sách dư dả để đầu tư vào những món khác.

Có thể liệt kê từng linh kiện sẽ lắp ráp, mỗi linh kiện riêng lẻ đều sẽ có mức TDP - tiêu thụ điện năng, thường sẽ ghi luôn ở phần hộp hoặc thông tin trên website bạn đang xem, từ đó sẽ tính được tổng số điện tiêu thụ từ bộ PC của mình. Nhưng sau đó bạn cần một khoảng dư để đảm bảo an toàn, ổn định và hiệu quả. Bởi vì Các linh kiện đặc biệt là VGA có thể có những xung điện đột ngột cao hơn mức TDP trung bình và bộ nguồn hoạt động hiệu quả nhất ở khoảng 50-70% tải, Chạy ở mức tải này giúp PSU mát hơn quạt êm hơn và tiết kiệm điện hơn. Công thức tính chúng ta sẽ lấy [ Công suất toàn hệ thống x 1.5]. Nếu sau khi bạn lựa chọn và tính toán được tất cả linh kiện sẽ tiêu thụ ở khoảng 505W thì ta sẽ có: 335 X 1.5 = 502.5W, từ đây một bộ nguồn máy tính 550W sẽ phù hợp cho dàn PC của bạn nhất.

Nhưng nếu quá lười thì bạn cũng có thể sử dụng các công cụ online tính công suất PSU như Cooler Master Power Supply Calculator, OuterVision Power Supply Calculator. Bạn chỉ cần nhập cấu hình máy sau đó công cụ sẽ tự động tính toán công suất đề nghị.

Tìm hiểu về chứng nhận 80 Plus

Đây là một chứng nhận cho biết hiệu suất chuyển đổi năng lượng của PSU. Khi bạn thấy dòng chuẩn 80 Plus này thì điều đó có nghĩa cục nguồn máy tính này đạt hiệu suất tối thiểu 80% ở các mức tải 20%, 50%, và 100%. Mức chứng nhận của nguồn càng cao thì hiệu suất càng tốt giúp tiết kiệm điện và giảm nhiệt lượng tỏa ra. Hiện giờ chúng ta sẽ có các mức chuẩn đó là  80 Plus White/Standard, 80 Plus Bronze, 80 Plus Silver, 80 Plus Gold, 80 Plus Platinum và chuẩn cao nhất là 80 Plus Titanium.

Kích thước và kiểu dáng

PSU phải có kích thước phù hợp với vỏ case của bạn để đảm bảo  không gian bên trong. Giờ ta sẽ thấy  kích thước tiêu chuẩn hiện tại đó là ATX  phù hợp với hầu hết các case Mid-Tower và Full-Tower. Nếu sử dụng các case nhỏ gọn hãy chọn các bộ nguồn SFX hoặc SFX-L.

Kiểu dây cắm và các đầu kết nối

Kiểu dây cắm ảnh hưởng trực tiếp đến việc đi dây trong thùng máy, luồng không khí và tính thẩm mỹ nếu như bạn là một người yêu thích sự hoàn hảo. Giờ trên thị trường có 3 loại là:

• Non Modular - Tất cả các dây cáp được gắn cố định vào cục nguồn với ưu điểm rất rẻ nhưng rất khó để đi dây gọn gàng vì các dây thừa gây cản trở luồng không khí.
• Sau đó là Semi Modular - Các dây cáp thiết yếu cho Mainboard và CPU được gắn liền còn lại các dây cho VGA, SATA, Molex có thể tháo rời, loại nguồn này giá khá ổn và dễ đi dây hơn Non Modular nhưng vẫn còn một số dây cáp cố định.
• Cuối cùng ta có Full Modular - Kiểu nguồn tất cả các dây cáp đều có thể tháo rời tối ưu cho việc đi dây, chỉ cắm những dây cần thiết giúp thùng máy cực kỳ gọn gàng tối ưu luồng gió và thẩm mỹ và chắc chắn rồi giá thành cao nhất trong số tất cả các loại.

Sau khi đã xác định được kiểu kết nối thì chất liệu và hình dáng của dây nguồn là điều tiếp theo bạn sẽ quan tâm. Dây nguồn PC sẽ quyết định độ khó khi đi dây, vẻ đẹp của hệ thống và phần nào đó là cả hiệu quả tản nhiệt. Giờ thì ta sẽ chia làm các loại như:

• Dây nguồn cơ bản - Các sợi dây điện nhỏ bên trong được ép dính lại với nhau thành một dải dẹt giống như một sợi dây ruy băng, là loại dây có chi phí sản xuất thấp nhất, giúp giảm giá tổng của nguồn nhưng không được cao cấp và chuyên nghiệp và khó uốn cong ở những góc hẹp 90 độ.
• Sau đó là dây bọc dù - toàn bộ bó dây sẽ được bọc trong một lớp vỏ lưới bằng vải dù. Lớp vỏ này che đi các sợi dây điện nhiều màu bên trong để tạo thành một ống dây duy nhất, ngoài việc tăng thêm một lớp bảo vệ cho dây dẫn bên trong thì cũng giúp chống lại sờn, rách và mang lại vẻ ngoài sạch sẽ, chuyên nghiệp và cao cấp cho bộ máy nhưng vì cả bó dây được gộp chung trong một ống loại dây này thường to và cứng hơn dây dẹt, vậy nên việc uốn lượn và đi dây trong các không gian chật hẹp có thể khó khăn hơn.
• Cuối cùng là dây vẩy cá - thường được cộng đồng gọi là dây mod vì điểm đặc biệt là từng sợi dây điện riêng lẻ bên trong một cáp lớn đều được bọc dù nên khi đi dây tạo ra một hiệu ứng thị giác song song, đều đặn như lớp vẩy cá, cực kỳ đẹp mắt, mỗi sợi dây là độc lập vô cùng mềm dẻo và dễ uốn, bạn có thể tạo ra những đường cong mượt mà và đi dây tới những vị trí khó nhất một cách dễ dàng.

Chất lượng linh kiện và thương hiệu

Các thương hiệu PSU nổi tiếng thường sử dụng linh kiện chất lượng cao hơn và có chế độ bảo hành tốt hơn, đảm bảo sự ổn định và tuổi thọ của hệ thống. Một số thương hiệu uy tín bao gồm Corsair, Seasonic, Cooler Master, FSP, EVGA,.. Sau đó có thể t ham khảo các đánh giá và bài viết review về các mẫu PSU cụ thể trước khi quyết định mua.

Các tính năng bổ sung khác

• Quạt làm mát: Xem xét kích thước và độ ồn của quạt làm mát trên PSU. Một số PSU có chế độ quạt bán thụ động khi tải thấp, giúp giảm tiếng ồn.
• Bảo vệ: Đảm bảo PSU có các tính năng bảo vệ cơ bản như OVP (Over Voltage Protection), UVP (Under Voltage Protection), OPP (Over Power Protection), SCP (Short Circuit Protection), OTP (Over Temperature Protection).

Việc lựa chọn PSU phù hợp đòi hỏi bạn phải cân nhắc kỹ lưỡng các yếu tố về công suất, hiệu suất, kích thước, chất lượng và các tính năng bổ sung. Một bộ nguồn tốt sẽ đảm bảo hệ thống máy tính của bạn hoạt động ổn định, bền bỉ và có thể đáp ứng được nhu cầu sử dụng trong thời gian dài. Sicomp tự hào là đơn vị cung cấp nguồn uy tín mà các bạn có thể tin tưởng để nâng cấp cho chiếc máy tính của mình.