Khi máy tính xử lý chậm chạp, thường xuyên giật lag hoặc bị văng khi mở nhiều ứng dụng cùng lúc, nguyên nhân hàng đầu thường là do thiếu RAM - Bộ nhớ truy cập ngẫu nhiên. Việc nâng cấp RAM là giải pháp tiết kiệm và hiệu quả nhất để hồi sinh hiệu năng cho hệ thống của bạn. Trong bài viết này, Sicomp sẽ hướng dẫn bạn cách nâng cấp RAM máy tính chuẩn xác từ A đến Z.

I. KIỂM TRA DUNG LƯỢNG VÀ LOẠI RAM MÁY TÍNH ĐANG SỬ DỤNG

Trước khi quyết định mua linh kiện mới, bạn bắt buộc phải biết hệ thống của mình đang sử dụng loại RAM nào và dung lượng hiện tại là bao nhiêu. Bạn có thể kiểm tra nhanh chóng ngay trên Windows thông qua 3 bước sau:

• Bước 1: Nhấp chuột phải vào thanh Taskbar ở dưới cùng màn hình và chọn Task Manager (hoặc bấm tổ hợp phím Ctrl + Shift + Esc).

• Bước 2: Chuyển sang tab Performance (Hiệu năng) -> Click chọn mục Memory (Bộ nhớ).
• Bước 3: Quan sát góc trên cùng bên phải màn hình, bạn sẽ thấy tổng dung lượng RAM hiện có (ví dụ: 16 GB) và thông số tốc độ (Speed) ở phía dưới.

Đối với những bạn dùng Windows 10 bản mới thì có thể sẽ không còn hiển thị loại RAM bản thân đang dùng, từ đó chúng ta nên sử dụng CPU-Z để biết được các thông số cần thiết. Cách sử dụng CPU-Z bạn có thể tìm hiểu tại đây: Cách kiểm tra cấu hình PC bằng CPU-Z.

II. XÁC ĐỊNH DUNG LƯỢNG RAM CẦN NÂNG CẤP

Để tránh lãng phí tiền bạc, bạn cần xác định rõ nhu cầu sử dụng thực tế của mình để chọn mức dung lượng phù hợp:

• 8GB RAM: Mức tối thiểu cho các tác vụ văn phòng cơ bản, lướt web, xem phim và làm việc với bộ công cụ Office.
• 16GB RAM: Tiêu chuẩn để chơi mượt các tựa game eSports, AAA ở mức cơ bản, cũng như xử lý mượt mà Photoshop, Illustrator và mở hàng chục tab trình duyệt cùng lúc.
• 32GB - 64GB RAM: Dành cho người dùng chuyên nghiệp (Hardcore Gamer, Streamer, Editor dựng phim Premiere/After Effects độ phân giải 4K, hoặc chạy các mô hình AI/Machine Learning).

Lưu ý về bảo hành: Đa số laptop hiện nay có dán tem bảo hành đè lên ốc vít. Nếu máy còn trong thời hạn bảo hành, bạn nên mang máy đến trung tâm hãng hoặc các cơ sở uy tín như Sicomp để được kỹ thuật viên hỗ trợ tháo lắp, tránh làm rách tem mất quyền lợi bảo hành.

III. HƯỚNG DẪN CÁCH CHỌN RAM TƯƠNG THÍCH VỚI MÁY

Nguyên tắc bất di bất dịch khi nâng cấp RAM là phải chọn đúng thế hệ. Hiện nay, thị trường phổ biến nhất là 2 chuẩn RAM: DDR4 và DDR5 (các chuẩn cũ như DDR3 hiện đã lỗi thời).

Mỗi khe cắm trên bo mạch chủ (Mainboard) chỉ hỗ trợ duy nhất một chuẩn RAM do rãnh chân cắm được thiết kế khác nhau. Bạn không thể cắm thanh RAM DDR5 vào khe DDR4 và ngược lại.

• DDR4: Phổ biến trên các dòng CPU Intel từ thế hệ 6 đến 13, hoặc AMD Ryzen thế hệ 1000 đến 5000 series.
• DDR5: Tiêu chuẩn tốc độ cao mới nhất, áp dụng cho Intel Gen 12, 13, 14, Core Ultra và AMD Ryzen 7000, 9000 series.

Ngoài ra, bạn cũng cần chú ý đến form dáng: RAM cho máy tính để bàn (Desktop) là loại dài (DIMM), trong khi RAM cho Laptop hoặc Mini PC là loại ngắn (SO-DIMM).

IV. LƯU Ý QUAN TRỌNG VỀ TỐC ĐỘ BUS RAM

Khi nâng cấp thêm một thanh RAM thứ hai để chạy Dual Channel, nguyên tắc tối ưu nhất là chọn thanh RAM cùng dung lượng và cùng tốc độ Bus với thanh đang có sẵn trong máy.

Bus RAM là gì? Đây là tần số hoạt động của RAM (tính bằng MHz hoặc MT/s). Bus càng cao, tốc độ truyền tải dữ liệu giữa RAM và CPU càng nhanh. Ví dụ: DDR4 thường có Bus 3200MHz, DDR5 thường từ 4800MHz đến 7200MHz+.

Nếu cắm 2 thanh RAM khác Bus thì sao? Hệ thống vẫn sẽ hoạt động, nhưng bo mạch chủ sẽ tự động hạ tốc độ của thanh RAM nhanh hơn xuống bằng với tốc độ của thanh RAM chậm hơn để đồng bộ. Điều này gây lãng phí hiệu năng của thanh RAM xịn bạn vừa mua. Vậy nên bạn phải tìm hiểu rằng mình đang dùng sẵn RAM gì và nâng cấp một thanh tương đương thương hiệu và tốc độ để tránh những trường hợp lỗi không đáng có.

Hy vọng với những hướng dẫn chi tiết trên, bạn đã nắm rõ quy trình để tự nâng cấp RAM cho dàn máy của mình. Nếu bạn vẫn còn băn khoăn chưa biết chọn mã RAM nào tương thích tốt nhất với Mainboard và CPU hiện tại, hãy liên hệ ngay với đội ngũ kỹ thuật của Sicomp để được tư vấn chuyên sâu và hỗ trợ lắp đặt miễn phí!